اصول و نکات ترجمه متن

%ب ظ، %16 %402 %1397 ساعت %12:%مهر
این مورد را ارزیابی کنید
(5 رای‌ها)

مترجم بایدبا تمامی اصول ترجمه متن آشنایی داشته باشد تا بتواند متن را از یک زبان مبدا به صورت کاملا روان و خوانا و بدون هیچ کم و کاستی با رعایت کامل اصول نگارشی به زبان مقصد ترجمه کند. بزرگ ترین اشتباهی که یک شخص می تواند داشته باشد این است که تصور کند نرم افزارهای مترجم تمام کار ترجمه آن­ها را انجام خواهند داد.

ترجمه متن کاری بسیار حساس و دقیق می باشد که لازمه آن دانش بالا، تجربه کافی و دقت بسیار بالا است، اما طبیعی است که افراد با تجربه هم گاهی دچار اشتباهات شوند. ترجمه مقالات از اصول و نکات بسیار مهمی پیروی می کند که تمامی آنها باید رعایت شود. عدم رعایت این نکات مهم باعث بی کفیت بودن متن  می شود. چرا که ممکن است پس از کار، اقدام به چاپ مقاله ترجمه شده کنید.

 

بی دقتی نکردن و عدم سهل انگاری هنگام نگارش متن اصلی

اولین اصل مهمی که باید در نظر گرفته شود این است که نگارش‌های متن‌ها متفاوت هستند، برای مثال برخی ادبی و دیگری رسمی یا غیر رسمی می‌باشند. هنگام برگردان متن باید به نوع نگارش توجه ویژه‌ای شود. به عنوان مثال اگر متنی ادبی دارید آن را به صورت محاوره ای و یا متن رسمی را به صورت غیر رسمی ترجمه نکنید. این موضوع  یکی از رایج ترین اشتباهات ترجمه متن می‌باشد که اکثرا نادیده گرفته می شود و رعایت نمی شود.

 

توجه کردن به معنا و مفهوم جمله

باید درک کامل و دقیقی از متن درحال برگردان آن به زبان مقصد داشته باشید زیرا باید جمله‌ای که ترجمه و نوشته می‌شود مفهوم را به خوبی به خوانندگان برساند و فقط  با قرار دادن کلمات کنار یک دیگر و رعایت قوانین دستور زبان فارسی متون ترجمه نمی‌شوند.

 

ترجمه جمله‌ای متن به جای کلمه‌ای

یکی از بزرگترین مشکلات ترجمه متن و اشتباهی که به صورت معمول بین مترجمان و نویسندگان وجود دارد به خصوص در متن‌های تخصصی، ترجمه کلمه به کلمه آن می‌باشد. پس باید این نکته را مد نظر داشته باشید که نوشته‌های فارسی و انگلیسی یکسان نمی‌باشند و به کل جمله باید توجه کنید تا معنی لغت در جمله به درستی ترجمه شود و از معنی اصلی خود دور نشود.

 

اصطلاحات تخصصی باید لیست شوند

اگر کار خود را به یک مترجم سپرده‌اید، حتما این نکته را مد نظر داشته باشید که هر گرایش یک دنیای مجزایی برای خود دارد. بهتر است که اصلاحات فنی در حوزۀ تخصصی کارتان، چندین مقالۀ مرتبط به زبان مبدا و مقصد و همچنین لینک سایت‌های مفید را در اختیار مترجم قرار دهید. زیرا در این صورت کار شما به سرعت پیش میرود و او مجبور به پرسیدن سوالات زیادی از شما نمی‌شود. همچنین اگر خودتان قصد ترجمه دارید، انجام این کارهای گفته شده، کمک شایانی به شما خواهد کرد.

 

برخی واژه­ ها نباید ترجمه شوند

هنگام ترجمه متون تخصصی رشته‎های گوناگون باید این نکته را دانست که بعضی کلمات درمتون علمی و تخصصی باید با همان کلمه‎ی انگلیسی به کار گرفته شوند و لازم نیست ترجمه شوند. در صورت ترجمه آن کلمه، مفهوم مقاله از دست می‎رود.  پس بهتر است این اصطلاحات تخصصی رشته‎ها ترجمه نشوند. اگرکلمه‌ای به اختصار وجود دارد، علاوه بر اینکه باید ترجمه شوند باید در داخل پرانتز آن کلمه به انگلیسی هم نوشته شود تا خوانندگان به درستی مفهوم و معنی مقاله را متوجه شوند.

 

ترجمه کردن اصطلاحاتی که در زبان انگلیسی هستند

اصطلاحات و ضرب المثل‌ها در هر زبان معنی و مفهوم خاص خود را دارا می باشند و به همان شکل نباید ترجمه نشوند زیرا مفهوم معنایی خود را از دست می دهند. هنگام ترجمه باید دقت شود جمله ای که قصد ترجمه آن را داریم یک جمله ساده می‌باشد یا یک اصطلاح و ضرب المثل خاص. اگر هنگام ترجمه به جمله‌ای برخوردید که معنی آن مفهوم و گویا نبود، کل آن جمله را در گوکل سرچ کنید و طبق معنایی که برای آن توضیح داده‌اند، جمله را در متن خود ترجمه کنید و قرا دهید. 

 

زبان‌ها در حال تغییر هستند

اگرچه شما به نگارش زبان‌های خارجی مسلط هستید، اما سعی کنید که همیشه در ابتدا، ایده‌ها و افکارهای خود را به زبان مادری بنویسید. زیرا در این صورت به راحتی و با دقت بیشتری به بیان جملات میپردازید. بعد از انجام این کار یک بار دیگر به صورت کامل نوشتۀ خود را بخوانید و ایرادات آن را رفع نمایید، سپس به عنوان قدم بعدی باید توسط خود شما یا یک فرد دیگر، مقاله به زبان هدف نوشته شود و کاملا در آن فرهنگ آکادمیک خوانندگان رعایت شود و معنا و مفهوم را به خوبی برساند.

شما به عنوان یک مترجم باید همیشه به روز باشید چون در نگارش و به کار بردن اصطلاحات‌ها در زبان‌های مختلف تغییر و تحول ایجاد می‌شود و همچنین لغات جدیدی به لغت نامه‌ها درحال اضافه شدن می‌باشند که شما به عنوان یک مترجم باید همیشه در حال آموختن و یادگیری باشید و از این تغییرات و نکات جدید همیشه آگاه و مطلع گردید.

 

توجه به رعایت نشانه ­ها و علائم نگارشی

رعایت نشانه ها، علائم و نکات نگارش مقاله باعث می‌شود تا خواندن متنی که ترجمه شده است بسیار راحت‌تر و روان‌تر شود. اما متاسفانه مترجمان به این نکته توجه‌ای نمی کنند و در بیشتر مواقع در جاهایی اشتباه از ویرگول و یا سایر علائم نگارشی استفاده ‌می‌نمایند که این امر موجب می‌شود تا خوانندگان کمتری را به مطالعه مقاله ترجمه شده خود راغب کنند.

 

تبدیل واحد در ترجمه

واحدها  در زبان های مختلف باهم تفاوت دارند برای مثال در زبان فارسی وزن را با واحد پوند و یا طول را به واحد مایل نمی‌شناسیم بلکه واحد هایی دیگر برای آن‌ها داریم.  در هنگام ترجمه متون باید واحد اصلی که در مقاله isi وجود دارد را ذکر کنیم و در داخل پرانتز نیز تبدیل شده‌ی آن واحد را قرار دهید و طبق دانسته‌های مخاطبانتان متن را ترجمه نمایید.

 

دانش در رابطه با یک زبان الزاما به معنی یک مترجم خوب بودن نمی‌باشد

اگر شما توانایی صحبت کردن یا فهمیدن یک زبانی را دارید لزوما به این معنی نمی باشد که شما می‌توانید مترجم خوب و حرفه‌ای هم باشید. یک مترجم خوب باید در هر دو زبان کاملا خبره باشد یعنی به زبان مادری خود تسلط کافی را داشته باشد و به زبان مورد نظر برای ترجمه هم به خوبی مسلط باشد. مترجم باید  به خوبی به نگارش متن آشنایی داشته باشد و بتواند ترجمه‌ای سلیس و روان انجام دهد تا بشود اسم او را یک مترجم گذاشت.

 

متن باید کامل در اختیار مترجم قرار گیرد

به منظور تضمین کیفیت یک متن ترجمه شده بهتر است که مقاله را قسمت به قسمت ترجمه نکنید و نوشته را یک مرتبه مورد ترجمه قرار دهید. زیرا اعمال تغییرات اضافه و ریز در یک نوشته کار دشواری است و امکان بروز خطا وجود دارد. همچنین اگر خود اقدام به تبدیل به زبان هدف نمی‌کنید و این کار را به دست شخصی دیگر می‌سپارید، باید این نکته را مد نظر داشته باشید و کل مقالۀ خود را در اختیار مترجم قرار دهید.

 

متن ترجمه شده را باید حتما مرور کرد

مرور ترجمه مرحله نهایی و بسیار حساسی می‌باشد که برخی مترجمان این اصل را نادید می‌گیرند و از کنارآن بی تفاوت عبور می‌کنند. متنی که ترجمه شده است باید چندین بار خوانده شود تا متوجه اشکالات و غلط های آن شویم چه از نظر نگارشی و چه از نظر مفهومی. هیچ مترجمی نمی‌تواند مدعی شود که ترجمه‌ی او نیازی به بازبینی و ویرایش ندارد حتی افراد کاملا حرفه‌ای هم امکان اشتباه کردن  را دارند که با بازبینی این مساله حل می‌شود.

 

وقت کافی برای رفع سوالات مترجم باید اختصاص داده شود

همیشه در اختیار مترجم باشید و ابهامات او را به خوبی رفع نمایید. رفع این موارد نیاز به زمان کافی دارد و شما هرگز نباید آن را به تعویق بیندازید و سعی کنید که هرگز این موارد را به آخرین مهلت برای دریافت ترجمه موکول نکنید.

 

تحویل به موقع مقاله ترجمه شده توسط مترجم

ترجمه یک کار کاملا تخصصی و حساس است که مترجم متن را از یک زبان مبدا به صورت کاملا سلیس، خوانا، روان و بدون هیچ کم و کاستی باید به زبان مقصد ترجمه کند. تعهد و داشتن نظم و برنامه ریزی بسیار مهم می‌باشد و باید ترجمه در زمان معین بدون هیچ کم و کاستی نوشته شود.

 

تمامی حقوق محفوظ است