ضریب تأثیر impact Factor

%ب ظ، %13 %615 %1397 ساعت %17:%آذر
این مورد را ارزیابی کنید
(2 رای‌ها)

اعتبار و ارزش مجلات علمی isi را با ضریب تأثیر Impact Factor مورد ارزیابی قرار می‌دهند.

ضریب تاثیر در زبان انگلیسی Impact Factor که به اختصار آن را IF می‌نامیم یک علامت تجاری اختصاصی clarivate analytics است که نسبت اعتماد و تعداد citation یک مجله را که از سایر مجلات دریافت میکند به تعداد کل آیتم های قابل اعتماد را در آن مجله مثلا برای سال y محاسبه می کند.

 impact factor یکی از سه شاخص استاندارد مؤسسه اطلاعات علمی و یکی شاخص های مهم و مطرح در حوزه علم سنجی می‌باشد.  این را در قسمت گزارشات citatation مجلات JCR سایت clarivate analytics می توان مشاهده کرد.

 

نکات مهم ضریب تاثیر

نکته اول: وقتی عنوان دقیق یک مجله را جستجو میکنید، حتما باید خیلی دقیق اسم را وارد کنید. بطور مثال jcr تشخیص نمیدهد که علامت " & " معادل با کلمه "and " است. اگر عنوان مجله را برای بار اول پیدا نکردید، کمی عنوان را تغییر بدهید و سرچ کنید یا اینکه واژه عنوان را به جای اسم کامل مجله سرچ کنید.

نکته دوم: JCR جامع و کامل نیست. زیرا ضریب تاثیر ابزار دارای علامت تجاری clarivate analytics است و impact factor یک مجله را نمی توان از سایتهای دیگر پیدا کرد، چون در پایگاه های دیگر وجود ندارد. برای چنین مجلاتی باید سایر ابزارهای کیفیت سنجی را هم بررسی کنید، صفحه های دیگر سایت و پایگاههایی نظیر الزویر و cabell را هم ملاحظه نمایید.

 

محاسبه شاخص اثرگذاری if

impact factor را از طریق فرمول زیر برای ژورنال ها و مجلات محاسبه می کنند:

سال y ضریب تاثیر = جمع # سایتیشن ها در y با آیتم های چاپ شده در y-1 و y-2

جمع # آیتم های قابل سایتیشن چاپ شده در y-1  و y-2

 

ضریب تاثیر 5 ساله همان مقدار را برای 5 سال نمایش می دهد. بهتر است متغییر طبیعی و مورد انتظار در این شاخص اثرگذاری را طی سال بررسی کرد که دامنه تغییراتش ±15-40%  در یک سال است.

ضریب تاثیر از طریق پایگاه JCR بدست می آید که از اطلاعات پایگاه web of science قدرت گرفته است. برخی مجلات ضریب های خود را در وب سایتشان نمایش می دهند.

 

ضریب تاثیرها چه چیزی را می سنجند

اگرچه ضریب تاثیر ابزاری برای رتبه بندی مجلات است، اما باید بدانیم که این امتیاز چه چیزهایی را می سنجد.

ضریب تاثیر میزان اثرگذاری یک مجله را در منابع چاپ شده علمی نشان می دهد. اما میزان تاثیر تحقیق را بر سیاست، اقدامات و دولتها نشان نمی دهد.

استفاده از یک نسبت بر شمارش صرف سایتیشن ارجحیت دارد. زیرا به ما کمک می کند که اندازه، سن و فراوانی یک انتشارات را کاهش دهیم، و اطمینان کسب کنیم که یک انتشارات کوچکتر، جدیدتر، با فراوانی کمتر فرصت اثبات خود در این زمینه را داشته بباشد.

ضریب تاثیر سنجش مستقیم کیفیت نیست و فقط در سطح همان مجله ارائه می شود، نباید تاثیر یک مقاله فردی، محقق یا موسسه ای را قضاوت کرد.

ضریب تاثیرها تنها در یک رشته قابل مقایسه هستند و نباید برای مقایسه مجلات بین رشته ای استفاده شوند.

نقل قول های زیر تنها برخی از انتقادات در بحث مربوط به ضریب تأثیر و معیارهای تحقیق را نشان می دهد.

بدیهی است که ضریب تاثیر، نقاط قوت و نقاط ضعف دارد و باید به عنوان یکی از متغیرهای مهم در ارزیابی قوی کیفیت تحقیق در نظر گرفته شود.

 

 بیانیه سان فرانسیسکو

بیانیه سان فرانسیسکو در مورد ارزیابی تحقیقاتی DORA می گوید: "عامل تاثیر گذار در نشریه، که توسط Thomson Reuters محاسبه شده است، (در حال حاضر متعلق به Clarivate Analytics ) به عنوان یک ابزار برای کمک به کتابداران برای خرید مجلات است، به عنوان ابزار سنجش کیفیت علمی یک تحقیق در یک مقاله استفاده نمی شود. به همین جهت مهم است بدانیم که ضریب تاثیر مجله دارای نقص هایی برای سنجش تحقیقات است.

این محدودیتها عبارتند از:

  1. توزیع citation در مجلاتی که دارای انحرافات زیادی هستند
  2. مشخصات impact factorمجله زمینه محور است: ترکیبی از انواع مختلف مقاله که شامل مقالات تحقیقی و مروری اولیه است. 
  3.  ضریب تاثیر مجلات می تواند با برخی سیاستهای ادیتوری دستکاری شود.
  4.  داده های مورد محاسبه در ضریب تاثیر مجلات شفاف نیست و قابل دسترس برای عموم نیست.

 

بیانیه ایالت اورگن در مورد ضریب تأثیر

بیانیه کمیته کتابخانه ایالت اورگن در مورد استفاده و سوء استفاده از ضریب  تاثیر می گوید: " اعضای هیات علمی می خواهند در بهترین مجله با بهترین خروجی ممکن کار خود را منتشر کنند. گاهی یک مجله با بالاترین ضریب تاثیر بهترین خروجی را دارد، گاهی هم اینطور نیست. مجلات open access و آنلاین نمایه نوظهور emerging که چندان چاپ مقالات مرتب و منظمی ندارند ناگزیر در سطح مجلات کم تاثیر قرار می گیرند. بنابراین، استفاده از شاخص ضریب تاثیر بالا، باعث می شود تا محققان، به ویژه پژوهشگران جوان، از انتشار کار خود در نشریات جایگزین و گران قیمت جلوگیری کنند. "

تمامی حقوق محفوظ است